مىديدند و خواهان ستم بودند و در پى آن افتادند . » « 1 » گروهى از تاريخ‌نگاران مىگويند : سخنان امام عليه السّلام در بين خوارج اثر گذاشت و بسيارى از آنان جدا شده ، به كوفه بازگشتند و برخى نيز به سپاه على عليه السّلام پيوستند و گروهى ديگر از جنگ كناره گرفتند . تنها سه هزار نفر و يا كمتر با عبد اللّه بن وهب راسبى ، فرمانده خوارج پايدار ماندند ؛ حال آن كه در آغاز دوازده هزار نفر و بنا به قول ديگرى شش هزار نفر بودند . « 2 » ابن ابى الحديد مىگويد : « روايات فراوانى از پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و إله در حد تواتر نقل شده كه وعده پاداش الهى به كشندگان خوارج مىدهد . » « 3 » همچنين روايات فراوانى از پيامبر صلّى اللّه عليه و إله نقل شده كه مىفرمايد : هر مسلمانى بايد در كنار على عليه السّلام با دشمنانش بجنگد . . . از جمله : « پس از من فتنه‌اى خواهد بود . پس چون چنين شد با على بن ابى طالب عليهما السّلام باشيد ؛ زيرا او نخستين كسى است

--> ( 1 ) . « أنا ما كرهت الحرب و إنّما أنتم كرهتموها و جزعتم منها . . . إنّما اجتمع رأى ملئكم على اختيار رجلين أخذنا عليهما ألّا يتعدّيا القرآن فتاها عنه و تركا الحقّ و هما يبصرانه و كان الجور هواهما فمضيا عليه » نهج‌البلاغه : نامه 127 . ( 2 ) . امام على عليه السّلام پرچم امان را به ابو ايوب انصارى داد و ابو ايوب فرياد برآورد كه هركس به زير اين پرچم بيايد و هيچ مسلمانى را نكشته باشد يا به هيچ مسلمانى تجاوز نكرده باشد ، در امان است و هركس به كوفه يا مدائن برود ، در امان است . نك : تاريخ طبرى : 4 / 64 و 6 / 49 ؛ الامامه و السياسه : 1 / 169 ؛ الفتوح ، ابن اعثم : 4 / 125 ؛ اسد الغابه : 1 / 385 و به بعد . پس از اين ماجرا عروة بن نوفل اشجعى با پانصد سوار از معركه خارج شد و گروهى به كوفه و گروهى به مدائن رفتند و از آن دوازده هزار نفر ، تنها چهار هزار نفر باقى ماندند كه به سمت امام عليه السّلام و يارانش هجوم آوردند . امام عليه السّلام به يارانش دستور داد تا زمانى كه به شما حمله نكرده‌اند ، به آنان حمله نكنيد . نك منابع بالا و مروج الذهب : 2 / 416 ؛ شرح نهج‌البلاغه ، ابن ابى الحديد : 2 / 272 ؛ مستدرك الوسائل : 2 / 254 ؛ شرح نهج‌البلاغه ، خوئى : 4 / 122 . ( 3 ) . شرح نهج‌البلاغه ، ابن ابى الحديد : 2 / 265 .